Een blog, voor elk wat wils om iets te vertellen of zijn/haar bevindingen in de Brahma/kippen hobby. Vertel hier bijvoorbeeld iets over het fokken met een bepaalde kleurslagen en/of het creëren van nieuwe kleuren.
Gebruik onderstaande inhoudsopgave om snel naar het artikel van uw keuze te gaan:
Een complete gids voor Brahma-kippenziektes
Brahma-kippen zijn indrukwekkende en sierlijke dieren, geliefd om hun rustige aard en fraaie verschijning. Zoals alle kippen zijn ook zij gevoelig voor een aantal veelvoorkomende ziektes. In deze gids bespreken we de belangrijkste aandoeningen die Brahma’s kunnen treffen. Per ziekte leggen we uit wat het is, welke symptomen je kunt herkennen en wat je kunt doen aan preventie en behandeling.
- Chronic Respiratory Disease (CRD)
CRD, ook wel ‘snotziekte’ genoemd, is een veelvoorkomende luchtwegaandoening veroorzaakt door onder andere Mycoplasma gallisepticum. Symptomen zijn niezen, hoesten, neus- en oogafscheiding en ademhalingsproblemen. CRD maakt kippen gevoeliger voor secundaire infecties. Preventie bestaat uit quarantaine voor nieuwe dieren en goede hygiëne. Behandeling gebeurt met antibiotica (bijvoorbeeld doxycycline) op voorschrift van een dierenarts. Vaccinatie is mogelijk en aanbevolen bij risicokoppels.
- Worminfecties
Worminfecties worden veroorzaakt door lint-, spoel- of haarwormen. Ze voeden zich met darminhoud of beschadigen de darmwand. Symptomen zijn vermagering, diarree en verminderde eetlust. Preventie bestaat uit hygiënisch strooisel en periodiek ontwormen. Flubendazole, fenbendazole of levamisole zijn veelgebruikte middelen. Ook zijn er werkzame producten verkrijgbaar bij dierenspeciaalzaken.
- Coccidiose
Deze darminfectie wordt veroorzaakt door Eimeria-parasieten. Symptomen zijn bloederige of slijmerige mest, lusteloosheid en verminderde eetlust. Een schoon en droog verblijf voorkomt besmetting. Behandeling gebeurt via coccidiostatica (zoals toltrazuril of amprolium), voorgeschreven door de dierenarts.
- Ectoparasieten (bloedluis, veerluis, verenmijt, kalkpootmijt)
Bloedluizen, veerluizen en mijten veroorzaken jeuk, verenverlies, bloedarmoede en stress. Controleer kippen en hokken regelmatig. Voor behandeling zijn middelen als Exzolt (fluralaner) of Parasita (ivermectine) beschikbaar. Hokken kun je behandelen met ByeMite (phoxim) of Elector (spinosad).
- Marek (Marek’s Disease)
Marek is een virale ziekte die zenuwen, organen en het immuunsysteem aantast. Symptomen zijn verlamming, gewichtsverlies en oogafwijkingen. De ziekte is ongeneeslijk. Vaccinatie van kuikens biedt bescherming.
- Newcastle Disease
Deze aangifteplichtige virusziekte tast luchtwegen, zenuwstelsel en spijsvertering aan. Symptomen zijn ademnood, verlamming, sterfte en groene diarree. Er is geen behandeling. Preventie bestaat uit vaccinatie en bioveiligheid.
- Vogelgriep (Aviaire Influenza)
Een zeer besmettelijke virusziekte met hoge sterfte. Symptomen zijn ademhalingsproblemen, verminderde eetlust en plotselinge sterfte. Preventie door vaccinatie en contact met wilde vogels vermijden is essentieel. Behandeling is niet mogelijk.
- Pokken diferie (Fowlpox)
Pokken kent een droge (huidwratten) en natte vorm (gele aanslag in mond/neus). Verspreiding gebeurt via muggen. Er is geen behandeling, maar goede vaccins zijn beschikbaar.
- Infectieuze Bronchitis
Deze virale aandoening tast luchtwegen, eileiders en nieren aan. Symptomen zijn snotteren, neusuitvloeiing en productiedaling. Isolatie, vaccinatie en hygiëne zijn belangrijk. Er bestaat geen genezing, alleen ondersteunende zorg.
- ILT Virus (Infectieuze Laryngotracheïtis)
ILT wordt veroorzaakt door een herpesvirus en leidt tot ademhalingsproblemen, niezen en slijm. Preventie via vaccinatie en quarantaine is essentieel. Behandeling bestaat uit symptoombestrijding.
- Gumboro virus (Infectieuze Bursitis)
Deze virale ziekte treft jonge kippen en tast hun immuunsysteem aan. Symptomen zijn diarree, depressie en plotselinge sterfte. Preventie bestaat uit vaccinatie en goede hygiëne. Er is geen behandeling
- Kalkpoten (Scaly Leg Mites)
Veroorzaakt door mijten onder de pootschubben. Symptomen zijn verdikte, schilferige poten. Behandeling bestaat uit insmeren met vaseline of toepassen van ivermectinedruppels.
- Kropverstopping
Ontstaat door te droog of onverteerbaar voer. Symptomen zijn een gezwollen krop, verminderde eetlust en braken. Ernstige gevallen vereisen veterinaire ingreep.
- Schimmelinfecties
Komen voor bij vochtige, onhygiënische omstandigheden. Symptomen zijn huidirritatie, jeuk en ademhalingsproblemen. Preventie: een schoon en droog hok. Behandeling met antischimmelmedicatie.
- Windeieren
Eieren zonder kalkschaal door voedingstekorten of virussen zoals IB of adenovirus. Zorg voor voldoende calcium, vitamine D en fosfaat.
- Legnood
Wanneer een kip moeite heeft met eierleg. Levensbedreigend! Oorzaken zijn te groot ei, calciumtekort of anatomische problemen. Raadpleeg direct een dierenarts.
- Bumblefoot (Pododermatitis)
Bacteriële infectie van de voetzool door wondjes. Symptomen zijn zwelling, pijn en etter. Preventie: zachte ondergrond en goede hygiëne. Behandeling: wondverzorging en antibiotica indien nodig.
Conclusie
De gezondheid van je Brahma-kippen vereist toewijding, observatie en preventie. Een schone leefomgeving, uitgebalanceerde voeding en regelmatige gezondheidscontroles kunnen veel leed voorkomen. Bij twijfel of bij ernstige symptomen: raadpleeg altijd een dierenarts. Deze gids biedt een overzicht, maar geen vervanging voor professionele zorg.
Zorg goed voor je Brahma’s – ze geven je er jaren van schoonheid, rust en karakter voor terug!
Maurits Flapper
Mijn ervaring als beginnende Brahma fokker.
Mijn naam is Maurits Flapper. Op het moment van schrijven ben ik zo’n 38 jaar oud, en inmiddels al ruim 12 jaar ‘besmet’ met het kippenvirus.
Met de papepel ingegoten
Je zou kunnen zeggen dat de liefde voor dieren er bij mij met de paplepel is ingegoten. Ik groeide op in een dorp, waar we als kind diverse dieren hadden: kippen, schapen, konijnen, hamsters, één pony – en zelfs een kolonie muizen op zolder. Ik kocht weleens, naar eigen inzicht, het beste rammetje (jong mannelijk schaap) van mijn vader en verzorgde dat dier tot het werd verkocht. De blik van mijn vader wanneer juist míjn ram het meeste opbracht, was veelzeggend: was het jaloezie, of gewoon trots?
Onze buurman was fanatiek konijnenfokker en deed vaak mee aan tentoonstellingen. Ik hielp hem weleens met de verzorging van zijn dieren, en kreeg als dank een koek en wat drinken. Die tentoonstellingen spraken me toen nog niet zo aan – ik vloog langs de hokken en stond na een paar minuten alweer buiten.
De kippen wonnen mijn hart
Kippen daarentegen trokken veel meer mijn aandacht. Ik gaf ze graag wat voer en genoot van hun gescharrel in de tuin. Regelmatig sliepen ze in de bomen, maar vooral de kuikens vond ik prachtig om te zien.
Ja, die goede oude tijd… Maar zo oud ben ik nu ook weer niet. Dus terug naar het heden – en de kippenhobby.
Opnieuw begonnen
Toen ik uit huis ging, had ik helaas geen ruimte voor kippen. Maar als mijn ouders hun kippenhok opnieuw wilden vullen, was ik er “als de kippen bij” om wat eieren uit te broeden. De kuikens zaten dan tijdelijk in een opfokbak in onze keuken – en iedere kippenliefhebber weet hoe fris dat kan ruiken. Het duurde dan ook nooit lang of mijn vriendin vroeg (eerst vriendelijk, later iets dwingender) of ik het hok alsjeblieft wilde schoonmaken.
Mijn eerste eigen toom kippen bestond uit dubbel gezoomde Barnevelders. Na een paar jaar maakte die plek echter plaats voor Brahma’s – eerst in diverse kleurslagen en zonder haan, maar inmiddels fok ik alweer zo’n acht jaar met Brahma’s in de kleurslag columbia.
Thuis én op locatie
Ik woon nu al enige tijd in het mooie stadje Bolsward. In het begin waren de buren niet erg enthousiast over het houden van een haan. Dus na een paar jaar werd mijn houten kippenhok vervangen door een stenen schuurtje. Sindsdien is de rust – op één hypersensitieve buurvrouw na – grotendeels wedergekeerd.
Thuis heb ik zo’n 40 m² tot mijn beschikking, wat niet veel is. Bezoekers zijn vaak verbaasd dat ik hier Brahma’s houd. Gelukkig mag ik ook gebruikmaken van een stuk grond van circa 600 m² bij het verzorgingshuis in Bolsward. Daar loopt het grootste deel van mijn kippen. (Ook daar waren ze overigens niet direct fan van mijn hanen…)
Het gaat nu redelijk goed, maar ooit hoop ik op een idyllisch plekje te wonen met voldoende ruimte voor mijn hobby.
Mentorschap en kennis
Een van mijn eerste Brahma’s kwam van Tjibbe Dokkuma, een doorgewinterde fokker die me met plezier tips gaf. Helaas is Tjibbe inmiddels overleden, maar ik heb veel aan hem gehad. Voor startende fokkers is een goede mentor echt een aanrader. Via Tjibbe kwam ik ook in contact met Abe, die veel van Tjibbe had geleerd en mij verder op weg heeft geholpen.
Wist je dat je om te showen:
1. Lid moet zijn van een lokale pluimveevereniging? Dat is een mooie opstap naar je eerste tentoonstelling.
(Tevens is het aan te bevelen om lid te worden van de landelijke pluimvee vereniging van het specifiek ras kippen die je hebt gekocht.)
2. Lid moet zijn van Kleindier Liefhebbers Nederland (KLN)? Dan krijg je een fokkersnummer en kun je ringen bestellen.
3. Het beste dieren kunt kopen bij een tentoonstellingsfokker, en (in het algemeen) beter geen dieren via Marktplaats aanschaft?
4. Sommige kippen echt moet wassen voor een show – anders krijg je zéker “opbouwende” kritiek van de keurmeester.
Beheer van de Brahma Club-website
Sinds begin 2022 ben ik de beheerder van de website van de Brahma Club Nederland. Mijn doel is om van de site een echt platform te maken voor alle fokkers – en in het bijzonder de beginnende. Je vindt er inmiddels veel kweekadviezen, nuttige artikelen en praktische informatie, zoals hoe je een kippenhok kunt bouwen.
Een paar foto’s van mijn laatste kweek wil ik graag met jullie delen:
Tot zover mijn eerste bijdrage aan de Brahma Club-website. Wie weet: tot ziens op een show of evenement!
Maurits Flapper
Mijn ervaring met het fokken van Brahma Buff ZwartColumbia.
Het bestuur heeft mij gevraagd een stukje te schrijven over mijn ervaringen met het fokken van de Brahma buff zwartcolumbia. Mijn naam is Tjibbe Dokkuma, en ik fok inmiddels al 34 jaar Brahma’s.
Start van de lijn
Allereerst gebruik ik een goede haan met een fraaie, egale buff zwartcolumbia-kleur. Deze haan kruis ik met goede wit zwartcolumbia-hennen met lichte onderdons.
F1: Uit deze combinatie komen zowel buff zwartcolumbia als wit zwartcolumbia kuikens. Van beide houd ik alleen de hennetjes aan.
Lijnenteelt
F2: De oude haan (vader) wordt opnieuw gepaard aan de buff zwartcolumbia-hennetjes. Van deze combinatie houd ik de haantjes en hennetjes aan die goed van type zijn.
F3: De hanen uit F2 worden gepaard aan de wit zwartcolumbia-hennetjes uit F1. De buff zwartcolumbia-kuikens houd ik aan, de wit zwartcolumbia houd ik als reserve.
F4: Nu zet ik de “oude” haan weer in, en paar hem aan de buff zwartcolumbia-hennen uit F3. De buff zwartcolumbia-kuikens uit deze combinatie paar ik vervolgens aan een jonge buff zwartcolumbia-haan uit F2. Hieruit komen opnieuw buff zwartcolumbia-kuikens.
F5: Uit deze F4-combinatie kies ik een buff zwartcolumbia-haan, die ik paar aan de reserve wit zwartcolumbia-hennen uit F3. Hieruit komen weer buff zwartcolumbia én wit zwartcolumbia-dieren.
F6: De jonge buff zwartcolumbia-hennen uit F5 worden gepaard aan een jonge buff zwartcolumbia-haan uit F4. Uit deze combinatie komen mooie buff zwartcolumbia-dieren voort, met een egale buff kleur die goed tegen zonlicht kunnen – ze verkleuren niet snel.
Tot slot
Op deze wijze kun je ongeveer vijf jaar gericht fokken. Daarna is het aan te raden om weer wit zwartcolumbia in te kruisen voor vernieuwing van de lijn.
Voor meer informatie over lijnenteelt, klik hier
Met vriendelijke groet,
Tjibbe Dokkuma